Ból brzucha: kiedy można obserwować objawy, a kiedy trzeba pilnie do lekarza?
Ból brzucha to jedna z najczęstszych dolegliwości, z jakimi pacjenci zgłaszają się do lekarza. Zwykle mija samoistnie, ale bywa też pierwszym sygnałem choroby wymagającej szybkiej pomocy. O tym, jak pilna jest sytuacja, decyduje nie tylko siła bólu, lecz także jego charakter i objawy, które mu towarzyszą.
Czym jest ból skurczowy?
Ból skurczowy to ból trzewny, czyli pochodzący z narządów wewnętrznych. Wywołuje go skurcz mięśni gładkich jelit, dróg żółciowych lub dróg moczowych. Ma charakter napadowy: narasta falami, a między nimi słabnie lub ustępuje. Często jest opisywany jako ściskanie, skręcanie lub „wykręcanie” brzucha.
Inaczej należy traktować ból, który nie słabnie, tylko staje się stały i narasta. Taki przebieg może świadczyć o stanie wymagającym pilnej pomocy, np. zapaleniu wyrostka robaczkowego czy niedrożności jelit.
Sam rodzaj bólu nie wystarczy do ustalenia przyczyny. Dla lekarza ważne jest również miejsce, w którym boli, czas trwania dolegliwości, ich związek z posiłkami i wypróżnieniami oraz to, czy podobne epizody zdarzały się wcześniej.
Kiedy dzwonić pod 112 lub jechać na SOR?
Natychmiastowej pomocy wymaga sytuacja, w której:
• ból jest nagły i bardzo silny albo staje się stały i narastający,
• brzuch jest twardy i bolesny, a ból nasila się przy ruchu lub kaszlu,
• pojawiają się wymioty krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy, czarne stolce albo obfita krew w stolcu,
• wymioty nie ustają, a nie odchodzą gazy ani stolec,
• ból pod prawymi żebrami łączy się z gorączką, dreszczami lub zażółceniem skóry,
• ból w okolicy lędźwiowej łączy się z gorączką i dreszczami albo nie można oddać moczu,
• występuje silne osłabienie, zawroty głowy, zimne poty lub omdlenie,
• bólowi brzucha towarzyszy ból w klatce piersiowej lub duszność.
U osób starszych objawy bywają słabiej wyrażone, np. bez gorączki. Dlatego każdy nowy, nietypowy ból brzucha w starszym wieku wymaga szybkiej konsultacji.
Kiedy umówić wizytę u lekarza?
Część osób zmaga się z bólem brzucha, który nie jest gwałtowny, ale wraca co kilka dni lub tygodni.
Wizyty u lekarza wymaga sytuacja, gdy:
• masa ciała spada bez wyraźnej przyczyny,
• w stolcu pojawia się krew,
• występuje gorączka albo badania wykazały niedokrwistość,
• ból lub biegunka budzą w nocy,
• objawy pojawiły się po raz pierwszy po 50. roku życia,
• charakter bólu nagle się zmienił,
• dolegliwości utrzymują się lub nasilają mimo leczenia,
• skurcze wracają w tym samym miejscu, np. pod prawymi żebrami lub w okolicy lędźwiowej.
Jak przygotować się do wizyty?
Z nawracającymi dolegliwościami pierwszym krokiem jest zwykle lekarz rodzinny, który w razie potrzeby kieruje do specjalisty. Podobne objawy mogą dawać różne choroby, m.in. zespół jelita drażliwego, nietolerancja laktozy, choroba wrzodowa, kamica żółciowa lub nerkowa, a u kobiet także schorzenia ginekologiczne. O rozpoznaniu decyduje lekarz.
Przed wizytą pomaga prosty dzienniczek objawów. Wystarczy notować, o jakiej porze pojawia się ból, jak jest silny i w jakich okolicznościach występuje: po posiłku, w stresie czy w związku z wypróżnieniem. Dobrze jest też zapisać zmiany rytmu wypróżnień, przyjmowane leki i suplementy oraz zabrać wcześniejsze wyniki badań.
Więcej o rodzajach bólu skurczowego, jego możliwych przyczynach i objawach, które wymagają konsultacji lekarskiej, można przeczytać na stronie https://scopolan.pl/bol-skurczowy/
Źródło informacji: WZZ Herbapol SA
