dr Katarzyna Cyranka
Dr hab. n. med.; psycholog kliniczny, certyfikowany psychoterapeuta PTP, certyfikowany psychoanalityk PPTJ, kierownik Pracowni Psychodiabetologii Katedry Chorób Metabolicznych Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum, adiunkt Katedry Psychiatrii Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum. Kieruje Poradnią Psychologiczną Dorosłych Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie oraz zespołem psychodiabetologicznym dla pacjentów z cukrzycą typu 1. Jej działalność naukowa i kliniczna koncentruje się na psychodiabetologii – interdyscyplinarnym obszarze łączącym psychologię kliniczną, psychiatrię i diabetologię. Jest autorką autorskiego modelu opieki psychodiabetologicznej, pierwszego w Polsce i unikatowego w skali międzynarodowej, wdrożonego w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie. W pracy badawczej zajmuje się oceną dobrostanu psychicznego, jakości życia oraz specyficznych zaburzeń psychicznych u osób chorujących na cukrzycę typu 1, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu nowoczesnych technologii diabetologicznych. Jest autorką i współautorką publikacji naukowych dotyczących m.in. diabetes distress, wypalenia cukrzycowego, lęku przed hipoglikemią, zaburzeń nastroju oraz jakości snu. Pełni funkcję przewodniczącej Sekcji Psychodiabetologii Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, przewodniczącej Filii Krakowskiej Sekcji Naukowej Psychoterapii Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, członkiem Zarządów: Oddziału Krakowskiego Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, Stowarzyszenia Analityków Jungowskich oraz jest Central European Diabetes Association. Aktywnie działa na arenie międzynarodowej – należy m.in. do PSAD (PsychoSocial Aspects of Diabetes), EASD oraz międzynarodowych towarzystw psychologii i psychoterapii. Jest kierownikiem międzynarodowych projektów badawczo-wdrożeniowych, w tym programu MyDiaMate – aplikacji wspierającej zdrowie psychiczne osób z cukrzycą, realizowanej we współpracy z firmami Sanofi i Abbott. W 2025 roku otrzymała prestiżową Nagrodę im. prof. Jakuba Węgierki Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego oraz międzynarodową Mid Career Science Award PSAD 2025 za osiągnięcia naukowe i kliniczne w obszarze psychodiabetologii. Jest wykładowcą międzynarodowego Instytutu Analizy Jungowskiej ISAP w Zurychu oraz redaktorem zarządzającym czasopisma Archives of Psychiatry and Psychotherapy. Od 2025 roku jest członkiem Komitetu Redakcyjno-Wydawniczego Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego.Aktualnie finalizuje uruchomienie pierwszych w Polsce rocznych studiów podyplomowych z psychodiabetologii na Uniwersytecie Jagiellońskim Collegium Medicum oraz pełni funkcję redaktora naukowego pierwszego polskiego podręcznika „Psychodiabetologia” (PZWL).
Materiały Ekspertki
-
Stres i wypalenie w cukrzycy
Diagnozie cukrzycy towarzyszy wiele emocji o zróżnicowanym natężeniu w zależności od osobowości pacjenta, jego sytuacji życiowej i rodzaju choroby. Od niedowierzania, szoku, zaprzeczenia, poczucia winy i złości na los, po adaptację. W tej drodze emocjonalnej pojawia się też stres. Jak sobie radzić w drodze z cukrzycą, by się nie wypalić — opowiada dr hab. n. med. Katarzyna Cyranka, kierownik Pracowni Psychodiabetologii Katedry Chorób Metabolicznych i adiunkt w Katedrze Psychiatrii, Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie; przewodnicząca Sekcji Psychodiabetologii PTD.
NAJNOWSZE
-
Na stołówkach szkolnych jedna łyżeczka cukru zamiast dwóch w szklance
Co najmniej jeden posiłek w tygodniu przygotowany na bazie roślin strączkowych, w szklankach głównie woda, a co najmniej dwa razy w tygodniu zupy na wywarach warzywnych. Na stołach więcej sezonowych i lokalnych produktów. Ograniczenie cukru w napojach do jednej łyżeczki. Rok szkolny przyniósł rozwiązania, które – zdaniem Roksany Środy, dietetyczki klinicznej – nie są rewolucją, ale krokiem, by kształtować zdrowsze nawyki.
-
Niskodawkowa tomografia komputerowa w profilaktyce raka płuca
-
Wysoka temperatura i cukrzyca
-
Najbezpieczniejszy wybór kobiet planujących ciążę i w ciąży – trzy razy zero
-
Prezerwatywy to nie tylko antykoncepcja
-
Ciągłe monitorowanie glukozy – pomocne głównie dla cukrzyków
Choć urządzenia do ciągłego mierzenia poziomu glukozy (CGM) są już relatywnie łatwo dostępne i coraz bardziej popularne, nie zawsze i nie każdemu przynoszą korzyści. U osób bez cukrzycy wiele zależy od stanu zdrowia i sposobu wykorzystania narzędzi.
