Rak płuc nie jest tylko wynikiem palenia
Autorka: Monika Grzegorowska
Nowe badanie sugeruje, że na ryzyko raka płuc może wpływać również… żywność wysoko przetworzona. Dostarczanie organizmowi zbyt dużej ilości tłuszczów nasyconych, substancji chemicznych, soli i cukru oraz kalorii przypuszczalnie napędza stan zapalny – główny szlak rozwoju i progresji raka – i uszkadza mikrobiom, upośledzając funkcjonowanie układu odpornościowego.
Według Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) żywność ultraprzetworzona zawiera składniki, „które nigdy lub z rzadka są używane w kuchni, lub klasy dodatków, których funkcją jest uczynienie produktu końcowego smaczniejszym lub bardziej atrakcyjnym”.
Napoje gazowane, chipsy, pakowane zupy, nuggetsy z kurczaka czy niektóre lody mogą zawierać konserwanty chroniące przed pleśnią i bakteriami, sztuczne barwniki, emulgatory zapobiegające rozwarstwianiu się składników, a także dodany lub zmodyfikowany cukier, sól i tłuszcze, które mają uczynić jedzenie bardziej atrakcyjnym.
Jak wynika z badania opublikowanego pod koniec lipca w czasopiśmie „Thorax”, osoby spożywające najwięcej żywności wysoko przetworzonej mają o 41 proc. większe prawdopodobieństwo zdiagnozowania raka płuc niż spożywający jej najmniej, i to nawet po uwzględnieniu innych czynników, takich jak palenie tytoniu.
Przetworzone jedzenie to porażka
Przez ostatnie 50 lat byliśmy poddawani eksperymentowi, który całkowicie się nie powiódł. Zakładał on, że przetworzone jedzenie jest lepsze od prawdziwego – pisze na łamach „JAMA Pediatrics” dr Robert H. Lustig, znany amerykański endokrynolog dziecięcy z University of California w San Francisco.
Naukowcy przeanalizowali dane ponad 100 tys. osób w USA uczestniczących w Narodowym Badaniu Stanu Zdrowia i Odżywiania (NHANES), a następnie porównali informacje z dokumentacją medyczną dotyczącą diagnozy raka płuc. Wynika z nich, że przeciętnie ludzie spożywali dziennie niemal trzy porcje żywności wysoko przetworzonej – w tym m.in. słodkich napojów i wędlin.
„Przetwarzanie przemysłowe zmienia matrycę żywności, wpływając na dostępność i wchłanianie składników odżywczych, a jednocześnie generując szkodliwe zanieczyszczenia” – informują naukowcy, którzy brali udział w badaniu.
Zwrócili oni szczególną uwagę na akroleinę, która może pochodzić ze spalania tytoniu, drewna, tworzyw sztucznych i benzyny oraz z tłuszczów i olejów kuchennych w wysokich temperaturach. Zasugerowali również, że kłopoty ze zdrowiem mogą potęgować materiały, z jakich wykonane są opakowania na żywność.
Naukowcy podkreślają jednak, że badanie ma charakter obserwacyjny, co oznacza, że chociaż metody były jasne i skuteczne, uzyskane dane nadal nie mogą definitywnie udowodnić, że żywność powoduje raka płuc, a jedynie, że istnieje związek między tymi dwoma zjawiskami.
