Najczęstsze błędy w pielęgnacji stomii - jak ich unikać?
Pielęgnacja stomii z czasem staje się rutyną dnia codziennego. Na początku jednak bardzo łatwo o błędy, w szczególności takie, które wynikają z braku doświadczenia, stresu czy pośpiechu. Które błędy w pielęgnacji stomii zdarzają się najczęściej i jak możemy ich unikać. Sprawdź, jak zadbać o skórę, szczelność sprzętu stomijnego i własny komfort.
Najczęstsze błędy w pielęgnacji stomii
Problemy, z którymi mierzą się osoby ze stomią, takie jak np. przewlekłe podrażnienia skóry, infekcje czy nieszczelność sprzętu i wycieki treści jelitowej, często wynikają nie z braku zaangażowania, lecz z niewłaściwej opieki nad stomią.
Do najczęstszych błędów w pielęgnacji stomii należą:
• brak regularnej obserwacji skóry wokół stomii i samej stomii;
• niedokładne oczyszczanie skóry wokół stomii;
• stosowanie do pielęgnacji stomii mydła w kostce o zasadowym pH, które działa wysuszająco na skórę;
• stosowanie do pielęgnacji stomii nieodpowiednich kosmetyków, np. tłustych kremów lub preparatów na bazie alkoholu;
• zbyt agresywne osuszanie skóry;
• zbyt gwałtowne odrywanie worka stomijnego.
Konsekwencją takich działań może być, w najlepszym przypadku, obniżenie komfortu życia, a w najgorszym - konieczność leczenia poważniejszych powikłań.
Jak ograniczyć ryzyko błędów przy pielęgnacji?
Ryzyko wystąpienia najczęstszych błędów w pielęgnacji stomii możemy znacząco ograniczyć poprzez świadomą opiekę nad stomią oraz uważną obserwacją własnego organizmu i ciała.
W codziennej opiece nad stomią warto pamiętać o kilku podstawowych zasadach, które obejmują:
• delikatne osuszanie skóry po myciu, bez jej pocierania;
• obserwację skóry wokół stomii i reagowanie na ewentualne niepokojące objawy;
• ostrożność przy wymianie worków stomijnych;
• stosowanie akcesoriów dla stomików, takich jak np. pasty uszczelniające, które zapobiegają podciekaniu przy nierównościach skóry i w ten sposób chronią przed podrażnieniem;
• stosowanie do mycia skóry wokół stomii ciepłej wody i łagodnego detergentu (najlepiej czynność przeprowadzać pod prysznicem);
• stosowanie do usuwania kleju i odklejania płytek stomijnych wyłącznie specjalistycznych produktów, przeznaczonych dla stomików;
• utrzymywanie skóry wokół stomii czystej i suchej.
Po wyłonieniu stomii, w początkowym okresie rekonwalescencji, każdy pacjent zostaje przeszkolony w zakresie samoobsługi oraz codziennej pielęgnacji stomii. Jeśli jednak po powrocie do domu pojawią się jakiekolwiek wątpliwości, zawsze warto skonsultować się z pielęgniarką stomijną.
Pielęgnacja kolostomii
Zdrowa i dobrze oczyszczona skóra wokół kolostomii stanowi warunek konieczny, aby można prawidłowo zamocować odpowiedni worek stomijny. Aby nie dopuścić do wycieku treści jelitowej, która może działać drażniąco na skórę, należy nie tylko stosować się do ogólnych zasad pielęgnacji stomii, ale także:
• kontrolować stan skóry przy każdej wymianie worka stomijnego;
• unikać gwałtownego odrywania worka stomijnego podczas jego wymiany;
• zwrócić uwagę na to, czy płytka stomijna jest dokładnie dopasowana do kształtu stomii.
Warto wiedzieć
Przed przyklejeniem płytki stomijnej rozgrzejmy ją w dłoniach - dzięki temu zminimalizujemy ryzyko wystąpienia nieszczelności.
Pielęgnacja ileostomii
Pielęgnacja ileostomii także wymaga dużej uważności. Poza zasadami ogólnymi, zalecane jest, aby:
• unikać stosowania zwykłych maści i kremów, które mogą osłabić przyleganie sprzętu stomijnego;
• zadbać o to, by otwór płytki stomijnej był dobrze dopasowany do kształtu stomii;
• zastosować pastę uszczelniającą przy nierównościach skóry lub bliznach.
Pielęgnacja urostomii
W przypadku urostomii przy każdej czynności pielęgnacyjnej niezwykle istotna jest higiena rąk, ponieważ pacjenci z tym rodzajem stomii są bardziej narażeni na zakażenia dróg moczowych. Zalecane jest także:
• regularne i uważne obserwowanie wyglądu, zarówno miejsca wyłonienia stomii, jak i moczu;
• utrzymywanie lekko kwaśnego pH moczu, co ogranicza rozwój niektórych bakterii.
Uważna obserwacja własnego ciała pozwala wcześnie zauważyć niepokojące zmiany, które mogą świadczyć o infekcji lub innych powikłaniach stomii. Problemy ze stomią mogą wynikać także z nieprawidłowo dobranego lub źle dopasowanego sprzętu stomijnego. Sklep Stomia24 służy fachowym doradztwem w zakresie wyboru odpowiednich rozwiązań dla stomików, m.in. worków urostomijnych: https://stomia24.pl/worki-urostomijne.
