Lęk przed maturą

Przed maturzystami nie tylko egzamin dojrzałości, ale też wyzwanie, by poradzić sobie z lękiem, który często takim wydarzeniom towarzyszy. Jego odczuwanie jest czymś naturalnym. Niedobrze byłoby jednak, gdyby paraliżował i ograniczał zdolności poznawcze. Są sposoby, by stres maturalny zmniejszyć.

Adobe Stock
Adobe Stock

Lęk to emocja, która pojawia się w odpowiedzi na wyimaginowane zagrożenia, które nasza wyobraźnia przekształca w coś przerażającego. To nie strach przed realnym zagrożeniem, ale obawa przed tym, co może się zdarzyć” – wyjaśnia Ewa Niewola, psycholożka Poradni Zdrowia Psychicznego Harmonia Grupy Lux Med, prowadząca także podcast wideo „Harmonia – Twoja bezpieczna przystań”.

Jeśli zrozumiemy, że to, co czujemy przed istotnymi wydarzeniami w życiu, jest reakcją na wyobrażenie, a nie faktyczne zagrożenie, będzie być może łatwiej przebrnąć przez takie momenty. Lęk zatem nie jest wcale synonimem strachu, bo ten jest fizjologiczną reakcją na zagrożenie. Pozwala nam w trudnym momentach przetrwać – ratować się ucieczką, zmobilizować siły, których – wydawać by się mogło – wcale nigdy nie mieliśmy.

„(Strach) od lęku różni się głównie tym, że jest proporcjonalny w stosunku do niebezpieczeństwa. Gdy się boimy, nasz organizm mobilizuje się do walki lub ucieczki. Serce bije szybciej, oddech jest szybszy i płytszy, rozszerzają się źrenice (stąd powiedzenie „strach ma wielkie oczy”), a we krwi rośnie poziom glukozy, która jest dla organizmu paliwem” – tłumaczy Agnieszka Gostyńska, specjalistka psychologii klinicznej, psychoterapeutka i ekspertka Kliniki Uniwersytetu SWPS.

W kontekście matury warto wiedzieć, że umiarkowany lęk może motywować. Aby jednak nie storpedował wcześniejszego wysiłku edukacyjnego, nie pozostawił z pustką w głowie i pozwolił skoncentrować się na zadaniach, można wykorzystać cztery sposoby na jego redukcję, o których wspomina psycholożka Ewa Niewola:


•    Zatrzymaj się i rozpoznaj swoje emocje. Uświadom sobie, co czujesz
„Zamiast uciekać przed tym, co czujesz, zatrzymaj się i nazwij emocje. Czy to lęk, smutek, ekscytacja?”


•    Świadomie oddychaj – to pozwala opanować stres
„Skup się na głębokim oddechu, weź wdech przez nos i powoli wydychaj powietrze ustami”. 


•    Wyobraź sobie spokojne miejsce – to rozluźnia
„Zamknij oczy i wyobraź sobie przestrzeń, która kojarzy się z relaksem, np. plażę, las czy ogród. Im więcej szczegółów sobie wyobrazisz, tym bardziej skuteczne będzie to ćwiczenie”.


•    Rozmawiaj z osobami, które wspierają
„Otaczaj się wspierającymi osobami i dziel się swoimi obawami. Rozmowa z bliskimi może pomóc obniżyć poziom stresu maturalnego”.

Te kilka ostatnich dni do matury wykorzystaj, by się rozluźnić. Wyśpij się, posłuchaj ulubionej muzyki, obejrzyj dobry film, wyjdź na spacer. Po prostu odpocznij i nabierz sił witalnych. Za dużo o niej nie myśl.

 

Autorka

Klaudia Torchała

Klaudia Torchała - Z Polską Agencją Prasową związana od końca swoich studiów w Szkole Głównej Handlowej, czyli od ponad 20 lat. To miał być tylko kilkumiesięczny staż w redakcji biznesowej, została prawie 15 lat. W Serwisie Zdrowie od 2022 roku. Uważa, że dziennikarstwo to nie zawód, ale charakter. Przepływa kilkanaście basenów, tańczy w rytmie, snuje się po szlakach, praktykuje jogę. Woli małe kina z niewygodnymi fotelami, rowery retro. Zaczyna dzień od małej czarnej i spaceru z najwierniejszym psem - Szógerem.

ZOBACZ TEKSTY AUTORKI

ZOBACZ WIĘCEJ

  • Adobe

    Hormony i emocje

    Emocje często łączy się z działaniem hormonów w organizmie. Za stres winimy kortyzol, gdy pojawiają się kłopoty z regulacją emocji zrzucamy to na hormony płciowe. Serotonina bywa utożsamiana z dobrym nastrojem, dopamina z motywacją, a oksytocyna z więzią i zaufaniem. Tego typu popularne uproszczenia są jednak coraz wyraźniej kwestionowane przez współczesną neurobiologię i neuroendokrynologię. Wyniki badań naukowych wskazują, że emocje nie są bezpośrednim skutkiem działania jednego hormonu lub neuroprzekaźnika, lecz efektem złożonych interakcji wielu układów biologicznych.

  • Adobe Stock

    Czy cyfrowy detoks działa?

    Niektóre badania pokazują wręcz zbawienne dla psychiki efekty odstawienia internetu czy tylko mediów społecznościowych. Sprawa jest jednak bardziej złożona. Choć na cudowną poprawę raczej nie każdy będzie mógł liczyć, to mądre korzystanie z internetu może psychice pomóc.

  • AdobeStock/Drobot Dean

    Depresja może mieć swoja przyczynę w układzie odpornościowym

    Nauka dostarcza nowych argumentów wskazujących, że u około 30 proc. pacjentów z ciężką depresją (MDD) występują kliniczne i biologiczne cechy sugerujące podtyp o podłożu immunologicznym.

  • Adobe Stock

    Cukrzyca i depresja często idą w parze

    Co trzeci pacjent wchodzący do gabinetu diabetologa ma zaburzenia nastroju, a depresję – jak pokazują badania – rozpoznano u około 12 proc. pacjentów z cukrzycą typu 1 i prawie 20 proc. z cukrzycą typu 2. Szczególnie od tej pierwszej, insulinozależnej, nie ma wakacji – zauważa dr hab. n.med. Anna Jeznach-Steinhagen, specjalistka chorób wewnętrznych i diabetologii z Instytutu Matki i Dziecka.

NAJNOWSZE

  • PAP/Cezary Morawski

    Konkurs „Dziennikarz Medyczny Roku 2025” rozstrzygnięty

    Patronat Serwisu Zdrowie

    Na dorocznej Konferencji Noworocznej, 23 stycznia br. spotkali się dziennikarze podejmujący tematy zdrowia w mediach. Spotkanie organizowane od wielu lat przez Stowarzyszenie Dziennikarze dla Zdrowia gromadzi przedstawicieli mediów z całego kraju. Jak co roku, to moment rozstrzygnięcia prestiżowego Konkursu o tytuł Dziennikarza Medycznego Roku.

  • Hormony i emocje

  • Grypa – szczep się, by uniknąć groźnych powikłań

  • Stres finansowy groźniejszy dla serca niż inne czynniki ryzyka

  • Zorza polarna, zawały i udary

  • AdobeStock

    Ile kosztuje chorowanie na celiakię

    Żywność bezglutenowa nie jest zwykłym wyborem konsumenckim, ale jedynym skutecznym lekiem umożliwiającym normalne funkcjonowanie. W wielu krajach państwo wspomaga chorych poprzez refundacje, ulgi podatkowe czy bony żywieniowe. Niestety w Polsce żywność bezglutenowa wciąż jest towarem luksusowym.

  • Nowe wytyczne PTD: systemy CGM zalecane także przy jednej dawce insuliny

  • Stres i wypalenie w cukrzycy

Serwisy ogólnodostępne PAP