10 rzeczy, które warto wiedzieć o pływaniu
Autorka: Luiza Łuniewska
Pływanie to nie tylko wakacyjna przyjemność, ale również jedna z najczęściej polecanych aktywności fizycznych – i to dla ludzi w każdym wieku. Od dzieci po seniorów, coraz więcej osób wybiera aktywność w wodzie jako sposób na zdrowie, formę i relaks. A wpływ pływania na zdrowie fizyczne i psychiczne badają naukowcy. Oto co udało im się ustalić.
Światowa Organizacja Zdrowia przypomina, że do zmniejszenia ryzyka chorób serca, cukrzycy i depresji potrzebujemy co najmniej 150 minut umiarkowanego wysiłku tygodniowo – to zaledwie 22 minuty dziennie. Mimo to aż 31 proc. dorosłych na świecie wciąż nie wypełnia tych zaleceń. Najczęstsze wymówki? Bóle stawów, brak motywacji i… nuda. Pływanie rozprawia się z nimi wszystkimi: odciąża kolana, bombarduje mózg koktajlem endorfin i pozwala zamienić monotonię bieżni na hipnotyczny podwodny świat.
Pływanie wzmacnia mózg
Badania Uniwersytetu Griffith w Australii wykazały, że regularne pływanie poprawia funkcjonowanie mózgu, szczególnie w obszarach odpowiedzialnych za pamięć i zdolności poznawcze. Profesor Seena Mathew tłumaczy, że pływanie aktywuje jednocześnie wiele grup mięśniowych, co stymuluje powstawanie nowych komórek nerwowych.
Pływacy oddychają efektywniej
Według ekspertów z British Journal of Sports Medicine, pływacy mają lepszą pojemność płuc niż osoby uprawiające sporty lądowe. Dzieje się tak dzięki rytmicznym ćwiczeniom oddechowym podczas treningu.
Pływanie pomaga walczyć z depresją
Zespół badawczy z Uniwersytetu Harvarda potwierdził, że regularne pływanie znacznie obniża objawy depresji. Przyczyną jest m.in. uwalnianie endorfin oraz uspokojenie układu nerwowego podczas kontaktu z wodą. Badania nad osobami pływającymi w otwartych wodach wykazały, że większość z nich uznaje wpływ pływania na dobrostan psychiczny za największą korzyść. Uczestnicy czuli się bardziej zrelaksowani, spokojni i związani z naturą.
Pływanie to najlepszy sport dla seniorów
Według American Geriatrics Society, pływanie jest idealnym sportem dla osób starszych, ponieważ obciążenie stawów jest minimalne, a jednocześnie poprawia się równowaga, siła mięśni i koordynacja. U dorosłych i osób starszych, które pływają regularnie przez wiele lat, stwierdzono niższe tętno spoczynkowe, lepszą zmienność rytmu serca oraz wyższą objętość wyrzutową serca – czynniki związane z mniejszym ryzykiem zawału i dłuższym życiem.
Co się dzieje z ciałem zanurzonym w wodzie
Wodolecznictwo przeżywa renesans i jest stosowane w różnych dolegliwościach – od schorzeń skóry po depresję. Zanurzeniu w wodzie towarzyszyć może zarówno ukojenie, jak i szok czy euforia. Duże znaczenie dla zdrowia mają przy tym zawarte w wodzie sole i drobnoustroje. Warto o tym pamiętać, nim zdecydujemy się na kąpiel w morzu czy strumieniu.
Woda redukuje uczucie bólu
Badanie opublikowane w czasopiśmie "Pain" pokazało, że zanurzenie w wodzie zmniejsza odczuwanie bólu nawet o 40 proc. Efekt ten wynika z naturalnego zmniejszenia nacisku grawitacyjnego na ciało. Jako aktywność o niskim ryzyku urazów, pływanie idealnie nadaje się do rehabilitacji i wzmacniania mięśni, również u osób po urazach czy z problemami stawów
Pływanie poprawia sen
Badania National Sleep Foundation sugerują, że osoby regularnie pływające zasypiają szybciej i mają głębszy sen. Wynika to z intensywności fizycznej wysiłku oraz relaksujących właściwości wody. W jednym z badań opisanych przez National Sleep Foundation, osoby w wieku 55+ po 16 tygodniach regularnego pływania zgłaszały poprawę jakości snu, mniejszą liczbę nocnych wybudzeń i dłuższy sen całkowity. Jak stwierdzili badacze: „regularne ćwiczenia aerobowe, takie jak pływanie, są jedną z najskuteczniejszych nielekowych metod leczenia bezsenności u osób starszych.”
Pływanie kształtuje idealną sylwetkę
Według ekspertów z University of Indiana, pływanie angażuje aż 85 proc. mięśni ciała, pozwalając na równomierne rozwijanie sylwetki, co trudno osiągnąć w innych sportach. Podczas pływania pracują ramiona, barki, grzbiet, brzuch, pośladki i nogi – niemal cały układ mięśniowy. Styl klasyczny (żabka) szczególnie aktywuje wewnętrzne partie ud, natomiast kraul i motyl angażują mięśnie pleców i ramion.
Największym zagrożeniem dla pływaków są infekcje
Centers for Disease Control and Prevention (CDC) ostrzega, że baseny mogą być źródłem groźnych infekcji bakteryjnych, takich jak kryptosporydioza. Pływanie wiąże się też z ryzykiem innych infekcji, zwłaszcza, gdy uprawiamy je w basenach i naturalnych akwenach o wątpliwej czystości. Pływacy narażeni są na zakażenia skóry, ucha zewnętrznego, zapalenia spojówek oraz choroby przewodu pokarmowego wywołane przez bakterie, wirusy czy pasożyty. Długotrwały kontakt z chlorowaną wodą może też podrażniać drogi oddechowe, a w rzadkich przypadkach prowadzić do poważnych infekcji neurologicznych.
Pływanie wpływa na serce lepiej niż bieganie
Według badań opublikowanych w "International Journal of Aquatic Research and Education", pływanie skuteczniej niż bieganie obniża ciśnienie krwi i ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Pływanie wyróżnia się na tle innych sportów swoją wszechstronnością i niskim ryzykiem kontuzji. Jako jedna z niewielu aktywności fizycznych angażuje niemal wszystkie grupy mięśniowe, jednocześnie odciążając stawy dzięki wyporności wody. Łączy zalety treningu siłowego, cardio i relaksacyjnego.
Woda morska jest żródłem minerałów
Eksperci z "Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism" odkryli, że pływanie w wodzie morskiej dostarcza organizmowi mikroelementów takich jak magnez, potas i cynk, które poprawiają ogólne zdrowie skóry i mięśni.
Naukowcy nie mają wątpliwości – pływanie to jeden z najbardziej wszechstronnych sposobów dbania o zdrowie, niezależnie od wieku. Wzmacnia ciało, koi psychikę i integruje społecznie. Ale jak każda forma aktywności, wymaga rozwagi i świadomości zagrożeń. Warto też korzystać z dobrodziejstw pływania, pamiętając o higienie, bezpieczeństwie i jakości wody.
