Słownik pojęć

h

Hipotermia

Spadek temperatury ciała poniżej normy ( >35oC). Przyczyną mogą być m.in.:

  • nieodpowiedni ubiór w stosunku do temperatury,
  • szok termiczny powstały w wyniku nagłego wskoczenia do zimnej wody,
  • zbyt niska temperatura w domu.

Najbardziej narażone na hipotermię są niemowlęta i dzieci, osoby starsze, mało aktywne oraz osoby uzależnione od narkotyków u alkoholu.

Objawy:

  • zimna i blada skóra,
  • przyspieszony oddech,
  • drżenie,
  • zmęczenie.

Objawy te występują w przypadku, gdy temperatura ciała wynosi od 32oC do 35oC. Jeżeli temperatura schodzi poniżej 32oC, ciało przestaje drżeć i możliwa jest utrata przytomności.

Wskazówki, co robić w razie powyższych objawów:

Przede wszystkim rozgrzać zziębniętą osobę, ale bez masowania kończyn, gorących kąpieli, spożywania alkoholu.

Wyziębiona osoba powinna znaleźć się w ciepłym pomieszczeniu. Jeśli nie jest to możliwe, trzeba położyć ją na izolującym od zimnego podłoża materiale (np. kocu, kurtce), przykryć czymś ciepłym.  W przypadku utraty przytomności trzeba niezwłocznie wezwać pogotowie, udzielić pierwszej pomocy i kontynuować do przyjazdu karetki (źródło: „Collins. Słownik encyklopedyczny MEDYCYNA”, wyd. RTW; nhs.uk).

mz/

HPV (Human Papilloma Virus)

Bardzo zakaźny wirus brodawczaka ludzkiego będący przyczyną najczęściej występującej choroby zakaźnej przenoszonej drogą płciową: zakażenia HPV. Niektóre typy wirusa mogą wywołać nowotwory.

Dotychczas zidentyfikowano ponad 100 różnych genotypów HPV, z których ponad 40 uważa się za związane z zakażeniami narządów płciowych, a dwanaście klasyfikuje się jako wirusy, zakażenie którymi może doprowadzić do rozwoju raka szyjki macicy i innych nowotworów dużego ryzyka ze względu na ich związek przyczynowy z rakiem szyjki macicy i innymi rakami błony śluzowej. Do tych ostatnich należą: HPV-16, -18, -31, -33, -39, -45, -51, -52, -56, -58, -59 i -66.

Inne typy HPV wiążą się z występowaniem niezłośliwych zmian, takich jak np. kłykciny kończyste.

HPV występuje powszechnie. Zakażają i zakażeniu ulegają zarówno kobiety, jak i mężczyźni. Zakażenie HPV dotyczy nie tylko okolic intymnych, ale także błon śluzowych w innych miejscach ciała, np. w jamie ustnej. W jamie ustnej jest przyczyną rozwoju nowotworów głowy i szyi, np. krtani. Jeśli do zakażenia dojdzie wskutek seksu analnego, może w jego wyniku rozwinąć się rak jelita grubego.

Zakażenie HPV zwykle przebiega bez objawów i jest przejściowe. U prawie wszystkich kobiet wirus jest eliminowany w ciągu 2 lat, ale u 10 proc. z nich dochodzi do zakażenia przewlekłego, które jest warunkiem rozwoju raka szyjki macicy.

Drogi zakażenia

Można się nim zarazić poprzez kontakty seksualne oraz przez kontakt z krwią zarażonego. Można się nim zarazić nawet wtedy, gdy nie dochodzi do penetracji. Drogą zakażenia jest także seks oralny i analny.

Jak zminimalizować ryzyko zakażenia

Najlepszą ochroną przeciwko wirusowi jest szczepienie, wykonane jeszcze przed podjęciem współżycia seksualnego. Do niedawna zalecało się szczepienia tylko nastolatek, ale w wielu krajach przyjmowane są rekomendacje, by szczepić także chłopców.

Inne, mniej skuteczne sposoby to:

  • używanie prezerwatyw (także podczas seksu oralnego);
  • jeden partner seksualny i obopólna wierność;
  • obrzezanie u mężczyzn;
  • niepalenie tytoniu;
  • brak zakażenia HIV;
  • regularne badania profilaktyczne;
  • dbałość o higienę.

Wirus HPV może powodować raka szyjki macicy, raka krtani, jamy ustnej oraz jelita grubego.

jw

Źródło: Portal Medycyna Praktyczna