Bądź zawsze na bieżąco
z Serwisem Zdrowie!

Zapisz się na nasze powiadomienia, a nie ominie Cię nic, co ważne i intrygujące w tematyce zdrowia.

Justyna Wojteczek
redaktor naczelna zdrowie.pap.pl

Zapisz się na newsletter Pobierz powiadomienia
Do góry

Serwis zdrowie.pap.pl

t

Tasiemiec

Pasożyt, który zagnieżdża się w przewodzie pokarmowym człowieka (a konkretnie w jelicie cienkim). Swoją nazwę zawdzięcza płaskiej budowie ciała, przez co wygląda jak taśma.  

Wyróżnia się kilka jego rodzajów: tasiemiec nieuzbrojony, tasiemiec uzbrojony, bruzdogłowiec szeroki, tasiemiec karłowaty, tasiemiec bąblowcowy. 

Do zakażenia dochodzi najczęściej na wskutek zjedzenia surowego lub niedogotowanego mięsa - wołowego, wieprzowego lub rybiego (ryby słodkowodne, np. pstrąg, szczupak, okoń, łosoś) - zawierającego larwy pasożyta. Tasiemcem można się jednak zarazić również za pośrednictwem brudnych rąk lub zanieczyszczonej wody (skażonych jego jajami), a nawet wskutek przypadkowego połknięcia zarażonej muchy. 

W Polsce rocznie odnotowuje się około 150 przypadków zarażenia różnymi tasiemcami u ludzi.

Objawy zarażenia: 

Na początku zarażenie przebiega bezobjawowo, rzadko występują lekkie bóle brzucha, nudności, czasem biegunka. Z czasem może pojawić się brak apetytu, spadek masy ciała, kłopoty z wypróżnianiem, osłabienie organizmu na skutek niedożywienia.

Jedna z odmian tasiemca (bruzdogłowiec szeroki) wchłania witaminę B12, co może prowadzić u zarażonej osoby do niedoboru tej witaminy, a w następstwie do niedokrwistości. 

Do podejrzenia choroby (tasiemczycy) dochodzi z reguły wtedy, gdy chory zauważy fragmenty (człony) tasiemca lub jego jaja w stolcu. Ponieważ jednak jaja uwalniane są okresowo łatwo je przegapić i w związku z tym najczęściej badania trzeba powtarzać kilkakrotnie. Typ tasiemca określa się w dodatkowym badaniu mikroskopowym główki oraz członów tasiemca. 

Jak zapobiegać zarażeniu:

  • przestrzegaj zasad higieny osobistej, myj ręce po każdym wyjściu z toalety
  • unikaj potraw z surowego mięsa (np. tatara lub befsztyku tatarskiego) nieznanego pochodzenia 
  • dbaj o czystość zwierząt domowych oraz ich legowisk 
  • likwiduj pchły, które mogą być pośrednim żywicielem tasiemca 
  • regularnie odrobaczaj swoje zwierzęta
  • jeśli stykasz się w jakikolwiek sposób z bydłem i/lub trzodą chlewną, zwracaj uwagę na kontrole weterynaryjne.

mw

Interna Szczeklika. Podręcznik chorób wewnętrznych, wyd. Medycyna Praktyczna 2013

Tłuszcze trans

Ich pełna, fachowa nazwa to izomery trans kwasów tłuszczowych. Źródłem tych związków w naszej diecie są przede wszystkim wytwarzane przemysłowo częściowo utwardzone (uwodornione) oleje roślinne, używane do produkcji żywności, w tym przede wszystkim produktów cukierniczych (ciastka, wyroby czekoladowe), margaryn twardych, chipsów czy też tłuszczów smażalniczych.

Tłuszcze trans są uznanym czynnikiem ryzyka przede wszystkim chorób sercowo-naczyniowych. Spożywanie znacznych ilości izomerów trans kwasów tłuszczowych podwyższa poziom tzw. złego cholesterolu (LDL) i obniża poziom „dobrego” cholesterolu (HDL) w surowicy krwi. 

Dlatego najlepiej ich po prostu unikać, nie jedząc lub jedząc bardzo rzadko produkty takie jak:

  • przemysłowo wyrabiane słodycze;
  • chipsy,
  • margaryny twarde,
  • frytki,
  • produkty smażone w głębokim tłuszczu
  • zupy w proszku,
  • sosy typu instant,
  • paluszki.

jw

Trauma

To inaczej uraz psychiczny, będący skutkiem silnie stresującego wydarzenia lub szeregu takich wydarzeń. Traumę wywołuje zatem doświadczenie niezwykle silnych i gwałtownych, negatywnych emocji oraz skrajnego napięcia psychicznego – np. wskutek katastrofy, klęski żywiołowej, wojny, gwałtu, uwięzienia, bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia swojego lub bliskiej osoby, etc. Takie wydarzenia odciskają trwały ślad w psychice danej osoby.

Często zdarza się, że w efekcie traumy rozwijają się u danej osoby zaburzenia zachowania, określane jako pourazowe (np. tzw. zespół stresu pourazowego, znany jako PTSD). Takie zaburzenia mogą się objawiać m.in.: ponownym przeżywaniem urazu psychicznego w natrętnych wspomnieniach lub snach, poczuciem odrętwienia, unikaniem kontaktów z innymi ludźmi oraz unikaniem sytuacji, które przypominałyby przeżyty uraz. Trauma może jednak przyczynić się również do rozwoju wielu innych problemów dotyczących zdrowia psychicznego, np. do rozwoju depresji czy też do wzrostu agresji, w tym również autoagresji.

Dlatego po doświadczeniu traumatycznego zdarzenia należy skorzystać z profesjonalnego wsparcia psychologicznego – najlepiej lekarza psychiatry, psychologa klinicznego lub psychoterapeuty wyspecjalizowanego w interwencji kryzysowej.

Vik

Źródła: 

J.Siuta, „Słownik psychologii”, Kraków 2009

P.Gałecki, A.Szulc, „Psychiatria”, Wrocław 2018

Najnowsze

Ta strona korzysta z plików cookie. Sprawdź naszą politykę prywatności, żeby dowiedzieć się więcej.